Giáo án hội giảng môn Ngữ văn 8.
THCS HOÀNG VĂN THỤ Thành phố:Nam Định
Tiết 90 : VĂN BẢN : CHIẾU DỜI ĐÔ (THIÊN ĐÔ CHIẾU)
Lí Công Uẩn
A. Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:
- Thấy được khát vọng của nhân dân về một đất nước độc lập, thống nhất, hùng cường và khí phách của dân tộc Đại Việt đang trên đà lớn mạnh.
- Nắm được đặc điểm cơ bản của thể “chiếu”, thấy được sức thuyết phục của “Chiếu dời đô” là do sự kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và tình cảm.
-Nhận ra ,thấy đượcđặc điểm của một kiểu văn nghị luận trung đại trong một tác phẩm cụ thể
- Biết vận dụng để viết văn nghị luận.
B. Chuẩn bị:
- Tư liệu về Lí Công Uẩn và “Chiếu dời đô”, ảnh về thủ đô Hà Nội.
- Phim về “Nghìn năm Thăng Long – Hà Nội”.
- Tài liệu chuẩn kiến thức và các sách tham khảo.
C. Lên lớp:
1. Ổn định tổ chức.
2. Kiểm tra bài cũ:Kết hợp trong giờ học
3. Bài mới:
Giới thiệu: Dẫn dắt từ sự kiện “Nghìn năm Thăng Long – Hà Nội”....
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung

? Dựa vài sách giáo khoa, trình bày những hiểu biết của con về tác giả Lí Công Uẩn?
_Lí Công Uẩn (974-1028), quê: xã Đình Bảng, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.
_Là người thông minh, nhân ái, am hiểu đạo Phật.
_Khi vua Lê Ngoạ Triều mất, ông được triều thần tôn làm Vua.
_Là vị Vua đầu tiên của nhà Lí.
Gv :Trong 18 năm trị vì đất nước,Lí Công Uẩn đã có những đóng góp tích cực cho lịch sử…
-->Giới thiệu ảnh Đền Đô (Bắc Ninh) .Tượng đài Lí Thái Tổ (vườn hoa Chí Linh – Hà Nội)
? Nêu hoàn cảnh sáng tác “Chiếu dời đô”?
_Viết năm 1010 khi đất nước đã thanh bình để thuyết phục thần dân trăm họ dời đô ra Đại La (Hà Nội)
Gv:Lúc bấy giờ đất nước ta đã thanh bình,các thế lực cát cứ trong nước đã bị dẹp yên,mong muốn phát triển đất nước, Lí Công Uẩn quyết định …
Gv giới thiệu nguyên tác chữ Hán
? Dựa vào sách giáo khoa và cho biết “Chiếu” là thể văn như thế nào?
_Là loại văn bản do Vua ban xuống cho thần dân trăm họ.
- Hình thức:Thường là văn xuôi..thường viết theo thể văn biền ngẫu( Gv :nhắc lại Hs thể văn biền ngẫu)
_Bố cục bài Chiếu thường gồm ba phần:
+ Nêu sử sách làm tiền đề, chỗ dựa cho lí lẽ.
+ Soi sáng tiền đề vào thực tế.
+ Khẳng định vấn đề
Giáo viên hướng dẫn đọc:Đây là lời của vua nên cần đọc với giọng trang trọng,chú ý sự nhịp nhàng của những câu văn biền ngẫu
Hs 1:
_ “Xưa nhà Thương... không thể không dời đổi”
?Trong đoạn văn bạn vừa đọc tác giả bàn về vấn đề gì?
Sự cần thiết của việc dời đô khỏi Hoa Lư.
Hs2:
_”Huống gì... muôn đời”
? Vấn đề nghị luận mà tác giả đưa ra trong đoạn văn đó là gì?
Lợi thế nhiều mặt của thành Đại La trong việc định đô và phát triển đất nước lâu dài.
Hs 3:
_”Trẫm muốn... thế nào’
? Nội dung chính của đoạn là gì?
--> Công bố quyết định của nhà Vua



Gv: đối với người phương Đông chúng ta,chuyển nhà cũng là việc làm lớn lao của cả đời người.Dời chuyển kinh đô càng là việc hệ trọng-không chỉ với một cá nhân,mà với toàn dân tộc.Hãy đọc câu 1,2 của bài chiếu ? Để làm sáng tỏ sự cần thiết của việc dời đô khỏi Hoa Lư, Lí Công Uẩn đã đưa ra những chứng cứ nào?
_Nhà Thương ->Vua Bàn Canh ->5 lần.
_Nhà Chu ->Vua Thành Vương -> 3 lần

? Việc dời đô của các Vua nhà Thương, nhà Chu tuân theo quy luật khách quan nào?
_Trên vâng mệnh trời, dưới theo ý dân.
? Việc dời đô đem lại kết quả như thế nào?
_Vận nước lâu dài, phong tục phồn thịnh.



? Từ sử sách Trung Quốc, tác giả nói gì về thực tế nước ta qua hai triều Đinh, Lê?
_Hai nhà Đinh, Lê lại theo ý riêng mình, khinh thường mệnh trời, không noi theo dấu cũ của Thương, Chu, cứ đóng yên đô thành ở nơi đây, khiến cho triều đại không được lâu bền,